elogo

Tedes ao voso dispor as bases do concurso literario convocado co gallo do día das letras, no seguinte enderezo:

http://www.iesollosgrandes.org/index.php?option=com_content&view=article&id=346:vii-concurso-literario-ies-nosa-senora-dos-ollos-grandes-2012&catid=20:xeral-actividades&Itemid=97

Tedes aquí un proxecto brasileiro que pon de actualidade as cantigas cantadas polas mulleres galegas de fai seiscentos anos ou mais, na voz de Socorro Lira que lles engade a sonoridade e a cadencia do galego que se fala no Brasil.

Coa música de Sweet Home Alabama, tamén se canta en galego.

http://www.youtube.com/watch?v=scARyXKiZHk&feature=youtube_gdata_player

O mércores, 25 de maio, ás 13:00 terá lugar unha charla no salón de actos sobre as ciencias e o galego dirixido ao alumnado de ciencias de 1º de Bac.

No acto intervirán Antón Castelo, antigo profesor do instituto e pioneiro na elaboración de libros de texto en galego, Carmen Núñez, profesora de matemáticas do instituto, e Manuel Vilariño, que foi profesor matemáticas do instituto.

A Quenlla interpreta un cantar escrito por Darío Xohan Cabana.
Preme no seguinte enderezo:

Entrade no enderezo.

http://www.xornal.com/video/2011/02/27/2011022717553700739.html

http://www.galiciahoxe.com/vivir-hoxe-galicia/gh/brasil-temos-vantaxes-fronte-competidores/idEdicion-2011-01-21/idNoticia-631966/

REVISIÓN LINGÜÍSTICA
FONÉTICA MORFOSINTAXE LÉXICO

FONÉTICA
 Pronuncia das vogais tónicas de grao medio
 A segunda forma do artigo: Tódolos; Come-lo caldo; Déuno-la nova.
 A sinalefa: ese individuo; esa enfermeira; esta amiga; todo o mundo
 Realización do fonema N velar

 Realización do fonema N en contextos como: non o vin; alguén o fixo; nin o sei nin o quero saber, etc
• Conxunción i por e.
• Despalatalización do “x”
• O apego á grafía e á segmentación do castelán no caso de contraccións e amálgamas: ao, para o, de unha, en outro…
• Entoación
• Identificación da sílaba tónica das palabras: atmosfera, mísil, heroe, endócrino, anódino, chofer …

MORFOSINTAXE
 O verbo
- as alternancias vocálicas: SUBIR, SERVIR
- os tempos compostos
- a acentuación:
cantabamos/cantabades
cantaramos/ cantarades
cantariamos/cantariades
PERO: cantásemos/cantásedes

 O uso da proposición A con CD:
 Viu o neno
 Viu a Pepe
 Viunos a todos
 Os relativos
 quen
 cuxo
 As estruturas comparativas:
 ca/que/do que
 como/coma.

XÉNERO E NÚMERO

substantivos femininos
 Aula
 Arte
 Aprendizaxe
 Epígrafe
 Porcentaxe
 Área
 Acta
 Marxe
 Orde
 Orixe
 Cor
 Calor
 Á fronte

substantivos masculinos
 labor
 contrasinal

ESTRANXEIRISMOS E PLURAIS
 Acomodación máxima á fonética galega:
 Máster: másteres
 Cíber: cíberes
 Hippy: hippies
 OS FAX, OS LAPIS

 PLURAL DOS REMATADOS EN L:
 SOL: SOLES
 OLLOMOL: OLLOMOLES
 TÉXTIL:TÉXTILES
 ANIMAL:ANIMAIS

PRONOME PERSOAL
COLOCACIÓN

obxectivo de revisalo: obxectivo de o revisar
teñen que aprendelo: teñen que o aprender: téñeno que aprender
por facelo: por o facer
MAL USO DO PRONOME DATIVO:
*Saúdalle: saúdao
*Convídalle: convídao
*Infórmolle que: infórmoo de que
*Avisoulle de: avisouno de
*Obrigoulles a: obrigounos a
*Asesorarlles: asesorounos

INDEFINIDOS

TODOS/AS AMBOS/AS + ARTIGO+ SUBSTANTIVO:
 Ambos os amigos OU ámbolos amigos

DUPLA NEGACIÓN:
*Non estará sometida a mandato imperativo algún:
NON ESTARÁ SOMETIDA A NINGÚN MANDATO IMPERATIVO
*Non serán susceptibles de reclamación algunha:
NON SERÁN SUSCEPTIBLES DE NINGUNHA RECLAMACIÓN

CONTRACCIÓNS
*Concello de As Pontes: Concello das Pontes
*Por parte de os/as usuarios/as: por parte dos/das usuarios/as
*Universidade de A Coruña: Universidade da Coruña

O INFINITIVO
 Non pode ser o verbo principal dunha cláusula:
*Manifestar a nosa oposición ó proxecto: Cómpre manifestar
*Indicar que o número de persoas: Queremos indicar
*Ó rematar a entrevista, agradecer a : Ó rematar a entrevista hai que agradecer

*Convocámolo a unha reunión a desenvolver: que se desenvolverá
*A proba a realizar: que se vai realizar
*Sinalar as melloras a realizar: que se van realizar
*Os pasos a seguir: que se van seguir
*Os obxectivos a conseguir: que se van conseguir

PERÍFRASES
 Ter+participio
 Ir+infinitivo
 Pasiva con se +complemento axente: *Informouse polo órgano competente da resolución das axudas concedidas:
O ÓRGANO COMPETENTE INFORMOU

ADVERBIO. PREPOSICIÓN. CONXUNCIÓN:
incorrecto correcto
alomenos Cando menos
entonces Entón
Informar que Informar de que
Insistir que Insistir en que
Sen embargo Porén
Se ben Aínda que

O bo uso das preposicións
 *gañar de vinte puntos
 *escapar ó perigo
 *acadar os cen quilómetros á hora
 *ir/estar á cola do pelotón
 *traducir en varios idiomas
 *medicina para a gripe
 *afección pola música
 *baixo o meu punto de vista
 *falta sobre o dianteiro
correctas
 gañar por vinte puntos
 escapar do perigo
 acadar os cen quilómetros por hora
 ir/estar na cola do pelotón
 traducir a varios idiomas
 medicina contra a gripe
 afección á música
 desde o meu punto de vista
 falta contra o dianteiro

ALGÚNS ERROS LÉXICOS
 *CESE: CESAMENTO
 *CERRE: CERRAMENTO
 *DESPIDO: DESPEDIMENTO
 *DETERIORO: DETERIORIZACIÓN

 *SUBMINISTRO: SUBMINISTRACIÓN

 *SOLAPE: SOLAPAMENTO

 *TRANSVASE: TRANSVASAMENTO

LÉXICO
 Cambios vocálicos
avaría, asasino, rancor, alacantino, vendima, telefonar, fotografar; estaleiro, defunto, deputado, perverter; dicir, labirinto, vestiario, titor; reloxo, cartolina, custar, bispo …
 Cambios consonánticos
cuadrimestre, liderado, cela, xulgar, rolda, vasalo, friame, etc
 Ditongos
aparencia, sesta, xusticeiro, aleivosía, oufano, etc
 Castelanismos
 - os dobretes: vasoira/*escoba
 - os sinónimos: abarcar/abranguer
 - os casos de pobo, abono, roxo, e desenrolo (vila, fertilizante, castaño/rubio/vermello/colorado; desenvolvemento)
 Hipergaleguismos
 - estrano, brilar, orgaizar, sobresaínte, calqueira, primaveira, ambente, etc

MATERIAL DE CONSULTA
Goretti Sanmartín Rei (coordinadora) Sobre a calidade da nosa lingua. Servizo de Normalización Lingüística, Universidade da Coruña, 2007

http://www.udc.es/snl/recursos

ANEXO I: formas incorrectas e desaconsellables habituais
ANEXO II: locucións e frases feitas.

• Dicionarios e léxicos
Servizo de Normalización Lingüística da Universidade de Santiago de Compostela (pdf)
Termos esenciais de nova economía
Termos esenciais de recursos humanos
Vocabulario panlatino de hemodinámica
Termos esenciais de botánica
Vocabulario de química
Léxico de métodos de investigación e diagnóstico en educación
Léxico panlatino de Internet

Glosario de orientación escolar e profesional
131 termos básicos de educación social
Léxico de xeografía
Léxico de arqueoloxía
Vocabulario de matemáticas
Léxico básico das ciencias naturais
Vocabulario de historia
Léxico editorial

Seminario de Lingüística Informática Universidade de Vigo (webs.uvigo.es/sli)

 Terminoloxía da tradución
 Vocabulario xurídico-administrativo galego-castelán
 Glosario da arte contemporánea inglés-galego-español
 Glosario de Internet galego-inglés-castelán-portugués
 Vocabulario das artes gráficas (obradoiro de encadernación)
 Vocabulario de informática galego-inglés-castelán
 Glosario de xermanismos
 Base de datos plurilingüe de títulos cinematográficos galego-castelán-inglés-francés-alemán-italiano
 Vocabulario da fauna mariña galego-inglés-castelán-latín

sli.uvigo.es
• CLUVI: dicionario inglés-galego (20000 termos)
sli.uvigo.es/dicionario
• NEOTECA: escolma de neoloxismos:
sli.uvigo.es/neoteca
• TERMOTECA: acceso a terminoloxía lingüística especializda en determinadas áreas: dereito, informática, etc
 DICIONARIO GALEGO-ALEMÁN (REAL ACADEMIA GALEGA)
 DICIONARIO ITALIANO-GALEGO (CENTRO RAMÓN PIÑEIRO)
OUTROS
 Diccionario galego de termos médicos (www.xunta.es/linguagalega)
 Léxico do medio (catalán, corso, friulano, galego, ladino, occitano e sardo) (www.linmiter.net)
 Glosario de termos náuticos. (www.cptopt.xunta.es)
 Dicionario galego de televisión (www.cirp.es)
 Pequeno glosario castelán-galego de termos publicitarios (www.galiciamedia.com)
 Profesionaliza a túa lingua. Construción naval
(http://www.udc.es)
 Vocabulario da comunicación comercial e Táboa comparativa de formas do léxico comercial (http://galego.org )
 Terminoloxía do fútbol (http://galego.org)
 Profesionaliza a túa lingua. Deportes (www.udc.es)
 O nome e o símbolo dos elementos químicos (www.xunta.es)

FRASEOLOXÍA EN REDE
 4.400 refráns galegos e as equivalencias galegas duns 4.100 refráns casteláns
No terceiro número de «Cadernos de Fraseoloxía Galega» ofrécense equivalencias castelás duns 4.400 refráns galegos e as equivalencias galegas duns 4.100 refráns casteláns

 Música e refráns: Refráns e coplas populares da gaita e do gaiteiro, do Obradoiro de Gaitas Seivane

• Ferramentas informáticas

 Recursos de software libre no portal Mancomún, da Consellería de Innovación e Industria da Xunta de Galicia
 Interface do Office en Galego
O paquete en galego para Microsoft Office 2003 fornece unha interface de usuario en galego para os seus programas Word, Outlook, PowerPoint e Excel. Tamén o sistema operativo Windows XP e o Vista. Inclúe o corrector de galego actualizado aos cambios normativos. Estas descargas son gratuítas.

Hai algún corrector de galego?

 Hai un corrector automático para Office 2000, XP e 2003. A súa descarga é gratuíta e está dispoñible na páxina de Microsoft. Permite a corrección de erros ortográficos e tipográficos, segundo o vocabulario galego normativo actualizado.
 Tamén contamos co Ortogal, corrector automático en liña, da Universidade de Vigo.
 Todas as descargas están dispoñibles gratuitamente.

Hai algún tradutor automático de castelán a galego?
Esgl: O Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades desenvolveu unha ferramenta de tradución automática castelán-galego, francés-galego e catalán- galego que utiliza técnicas de enxeñaría complexas para permitir a consideración da totalidade da oración no proceso de tradución. O acceso é aberto e gratuíto, cun volume limitado (2.500 caracteres). As entidades públicas dispoñen de licenzas que permiten un volume maior de tradución.

Opentrad é un sistema de tradución automática en código aberto para as linguas do Estado, de uso gratuíto e que permite a tradución bidireccional castelán-galego, castelán-catalán e castelán-éuscaro. Pódense obter traducións automáticas de documentos (.txt, .rtf ou .html) sen límite de caracteres, traducir automaticamente o texto escrito na pantalla ou mesmo navegar en galego sobre webs en castelán. Está desenvolvido por un consorcio de universidades e empresas no que participan a Universidade de Vigo e Imaxín.
No espazo web do Instituto Cervantes está dispoñible de balde o sistema de tradución automático ATS (Automatic Translation Server), que permite verter textos e webs do castelán ao galego e do galego ao castelán.

Normas ortográficas e morfolóxicas
 Normas ortográficas e morfolóxicas do idioma galego,
aprobadas pola Real Academia Galega en 2003.
 Descrición de morfosintaxe do galego. Información do Instituto da Lingua Galega
 Dúbidas gramaticais da lingua galega. Información do Servizo de Normalización da Universidade de Vigo.
 Contidos: ortografía, gramática, dúbidas léxicas, preguntas máis frecuentes e mesmo a opción de mandar un e-mail coa dúbida que será contestado

digalego
 Dicionario normativo que incorpora etimoloxías e equivalencias en lingua portuguesa, castelá e inglesa, insire tamén sinónimos, antónimos, variantes, novas traducións e préstamos.
Accesible dende o móbil a través do enlace wap.digalego.com

bolboreta ¡Error! Referencia de hipervínculo no válida.
< lat v *belbellita < bella ‘bela’
port: borboleta cast:mariposa ingl: butterfly

1ANIMAL/ENTOM
1f Insecto da orde dos lepidópteros, que se caracteriza por presentar normalmente dous pares de ás recubertas de escamas. As femias depositan uns ovos dos que saen as eirugas, que presentan un par de glándulas produtoras de seda e que empregan para elaborar un casulo no que sofren a metamorfose.
2bolboreta da seda Bolboreta do xénero Bombyx.

2f DEP Estilo de natación que consiste en nadar en posición ventral.

3f TECNOL Obturador de forma elíptica.

BUSCADORES
 Google: é un dos buscadores web máis coñecidos do mundo. En "Preferencias" pédese configurar o idioma en galego. Unha vez que se fai, xa sairá por defecto na nosa lingua cada vez que se entre nel.

 Vieiros: a comunidade de noticias e de información galega Vieiros dispón dun buscador temático centrado en recursos exclusivamente de Galicia e dividido por áreas, como deportes, medios de comunicación, goberno, colectivos…
 http://buscador.vieiros.com/ligazons/buscador/

http://www.recursosparaogalego.com/

 ACCESO DIRECTO A:
 correctores
 tradutores
 dicionarios e vocabularios
 gramáticas e manuais e cursos en liña

 linguateca:

LINGUATECA
 Buscador que ofrece a forma oficial dos topónimos galegos
 Para investigar a distribución e a frecuencia dos nosos apelidos.

 Esta ferramenta permítenos coñecer a distribución e localizar os topónimos oficiais dos 315 concellos, 3.794 parroquias e 37.297 lugares galegos.

 Páxina que contén unha selección de nomes de muller e de home coa súa orixe e significado.

 Listaxe de nomes galegos de muller e de home. Inclúe o seu significado.

 Páxina onde se pode consultar a linguaxe de SMS.

http://www.as-pg.com

TRIVIAL.GZ
O lecer é un bo espazo para aprender e aprender xogando é a mellor forma de achegármonos á nosa literatura, á nosa historia, á nosa xeografía, a nós mesm@s.
Elaboramos este xogo tipo trivial pensando na xente moza e na que non é tanto, co obxectivo de contribuír a galeguización dun espazo vital, o do lecer e o xogo, que na actualidade sofre unha importante carencia de posibilidades pensadas desde Galiza.

 RECURSOS. AULA VIRTUAL
 Actividades para 2º e 3º ciclo
 Encrucillados
 Ortografía
 Adiviñas
 Consellos para animar á lectura
 Varios: guión para un programa de radio
 …

EDUCACIÓN INFANTIL
Edugaliza:

http://www.edugaliza.org/inicio/aulas/infantil

Unidades didácticas e recursos para a aula da AS-PG:

http://www.as-pg.com/GoToSelectEducationDegree.do

Cativadas (Consellería de Familia):

http://www.cativadas.com/

 Aniversario en galego, convites dos Bolechas (SXPL):

http://www.xunta.es/linguagalega/celebra_o_teu_aniversario

 Portal galego de contidos educativos (Consellería de Educación):

http://www.edu.xunta.es/contidos/portal/infantil.htm

EDUCACIÓN PRIMARIA
Portal galego de contidos educativos
Edugaliza:
(www.edugaliza.org)
Unidades didácticas e recursos para a aula da AS-PG:
(www.as-pg.com)
Vieiros da escola:
(www.vieiros.com)
Galipedia (gl.wikipedia.org)
Matemáticas:
Asociación galega de profesores de matemáticas:

http://www.agapema.com/

Exposicións matemáticas en galego solicitables polos centros
Aula de matemáticas en edugaliza:

http://www.edugaliza.org

Coñecemento do medio:
 Aula de medio natural e aula de medio social en edugaliza:
www.edugaliza.org
 As enerxías renovables (INEGA):

http://www.inega.es

ESO
 http://cadernodelingua.wordpress.com/:
 - As vangardas
 - Castelao
 -Expresión escrita
 -Comprensión lectora
 -Planificación sociolingüística de centro
Literatura galega medieval
 Sociolingüística

 http://agorarede.ning.com
 xéneros xornalísticos
 poemas de diferentes épocas históricas da literatura galega
 acceso a diferentes blogues e materiais

TRANSVERSAIS
 SEMINARIO GALEGO DE EDUCACIÓN PARA A PAZ
(www.sgep.org)
Unidades didácticas sobre películas
 Bowling for Columbine
 El Desencanto
 El Hijo de la novia
 El Pequeño Buda
 Flores doutro mundo
 Jasón y los argonautas
 Lola vende cá
 El séptimo cielo
 Quiero ser como Beckan
 Sinuhé, el Egipció
 Heroina
 Pinocho 3000